Katolicy.eu

Ks. Walenty Barczewski, działacz społeczno – narodowy.

 

Walenty Barczewski ur. 10.02.1856 w Jarotach pod Olsztynem w rodzinie chłopskiej. W 1883 r. przyjął święcenia kapłańskie i rozpoczął posługę duszpasterską jako wikary, a od 1889 r. jako proboszcz w Wielbarku k. Szczytna, a potem w Brąswałdzie.

Jako duszpasterz dążył do pogłębienia polskiej świadomości narodowej Warmiaków. W Wielbarku prowadził szkółkę dzieci polskich, które sam uczył, a najzdolniejsze kierował do szkół średnich i wyższych, by warmińskim Polakom zapewnić dopływ inteligencji katolickiej. Był aktywnym członkiem poznańskiego towarzystwa Czytelni Ludowych. Od 1914 r. kierował Komitetem Oświaty Rady Narodowej w zaborze Pruskim, od 1918 r. uczestniczył w pracach komisji Szkolnej Polskiej Rady Ludowej dla Warmii.

W Brąswałdzie gdzie 75% mieszkańców mówiło po polsku, dokończył budowy kościoła i go w polichromię przedstawiającą polskich świętych.

Równocześnie ks. Barczewski rozwinął ożywioną działalność w organizacjach i instytucjach społeczno – gospodarczych: przewodniczył radzie nadzorczej kasy pożyczkowej w Brąswałdzie, od 1920 roku przewodniczył Radzie Nadzorczej Banku Ludowego w Olsztynie.

Aktywność społeczną łączył z działalnością polityczną. Do 1907 r. popierał niemiecką partię katolicką Centrum. Później przeszedł do polskiego obozu narodowego i związał się z „Gazetą Olsztyńską”. W latach 1911 – 1928 pięciokrotnie kandydował na posła do sejmu pruskiego i parlamentu Rzeszy. Chociaż wybory przegrywał wykorzystywał, swój w nich udział aby przez wiece, propagandę ożywiać polskie życie narodowe.

W 1918 r. ks. Barczewski został prezesem Polskiej Rady Ludowej na Warmii. Aktywnie uczestniczył w polskich przygotowaniach do plebiscytu w Prusach Wschodnich.

Po przegranym dla Polski referendum, nadal reprezentował interesy ludności polskiej na Warmii zarówno wobec władz kościelnych jak i państwowych. Był jednym z organizatorów Związku Polaków w Prusach Wschodnich. Dwukrotnie został wybrany do sejmiku prowincjonalnego w Królewcu.

Ksiądz Barczewski był autorem prac historycznych i folklorystycznych o Warmii i jej związkach z Polską. Na użytek warmińskiej katolików wydał drukiem wiele polskich książek religijnych, żywotów świętych, modlitewników i śpiewników. W uznaniu zasług dla ludności polskiej Warmii i Mazur został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Polonia Restituta.

 

Ksiądz Walenty Barczewski zmarł 28.05.1928 r. w Brąswałdzie. Po II wojnie światowej, dla uczczenia jego zasług w zachowaniu polskości na Warmii, miasteczko Wartembork otrzymało nazwę Barczewo.