KATOLICY.EU

Ks. Józef Londzin, działacz narodowy.

 

Józef Londzin ur. się 3.02.1863 r. w Zabrzegu pod Bielskiem, w rodzinie inteligenckiej. Po skończeniu miejscowej szkoły ludowej i gimnazjum w Bielsku wstąpił w 1884 r. do Seminarium Duchownego w Ołomuńcu na Morawach. W 1889 r. przyjął święcenia kapłańskie, po czym podjął posługę wikarego kolejno w Strumieniu, Międzyrzeczu, a do 1890 r. w Cieszynie, gdzie był również kapelanem więziennym.

Ks. Londzin szybko zasłynął jako organizator polskiego życia narodowego na Śląsku Cieszyńskim. Redagował i wydawał „Gwiazdkę Cieszyńską”, w latach 1890-1904 wchodził w skład Zarządu Głównego Macierzy Szkolnej dla Księstwa Cieszyńskiego, a przez 2 lata był jej prezesem. W 1895 r. został katechetą w prywatnym polskim gimnazjum założonym przez Macierz Szkolną w Cieszynie. Działalność narodowa sprowadziła na niego liczne szykany ze strony Niemców, którzy podjęli nawet nieskuteczną interwencję u władz kościelnych w sprawie przeniesienia go na tereny zamieszkane przez Niemców.

W 1904 r. pod naciskiem narodowych demokratów, ks. Londzin ustąpił z funkcji prezesa Macierzy Szkolnej i poświęcił się pracy w polskich organizacjach katolickich. Zorganizował przy pomocy Sodalicji Pań i Panien tanią kuchnię dla najbiedniejszych uczniów polskich oraz założył Towarzystwo Opieka nad kształcącą się młodzieżą im. Bł. Melchiora Grodzkiego, które otworzyło kilka internatów. Przez 21 lat był wzorowym skarbnikiem Towarzystwa Dziedzictwa Jana Sarkandra dla ludu polskiego na Śląsku. Dzięki oszczędnemu gospodarowaniu funduszami towarzystwo założyło własną księgarnię i drukarnię. Później przez 3 lata prezesował Towarzystwu.

Ks. Londzin działalność polityczną rozpoczął w 1890 r. w szeregach Związku Śląskich Katolików. W 1904 r. stworzył nowoczesny program pracy narodowo- społecznej związku. Niezwykle aktywny zorganizował setki zgromadzeń i wieców. Z ramienia Związku Śląskich Katolików został dwukrotnie wybrany posłem do parlamentu austriackiego.  Jako wyróżniający się poseł był trzykrotnie wybierany do delegacji austriacko-węgierskiej. Po wybuchu I wojny światowej został członkiem Naczelnego Komitetu Narodowego w Krakowie. W następnym roku stanął na czele cieszyńskiego komitetu pomagającego ofiarom wojny.

W październiku 1918 r. ks. Londzin został jednym z przewodniczących Rady Narodowej Śląska Cieszyńskiego stanowiącej reprezentację miejscowej ludności polskiej. Uczestniczył w konferencji paryskiej domagając się przyłączenia Ziemi Cieszyńskiej do Polski. W marcu 1919 r. został posłem do Sejmu Ustawodawczego. Wybrany ponownie w 1922 r. zasiadał w ławach klubu poselskiego Chrześcijańskiej Demokracji. W 1927 r. został wybrany przeważającą większością głosów burmistrzem Cieszyna. Rok później  uzyskał mandat senatora. Pod koniec życia zbliżył się do sanacji i wojewody Michała Grażyńskiego.

Ks. Londzin interesował się życiem gospodarczym kraju i wspierał ideę spółdzielczości. Przez 20 lat przewodniczył Radzie Nadzorczej Związku Spółek Rolniczych, patronował cieszyńskiej spółce Rolniczo–Handlowej „Ziemia”, był także współzałożycielem Cieszyńskiego Banku Kredytowego i członkiem jego Rady Nadzorczej.

Przez wiele lat ks. Londzin stał na czele Polskiego Towarzystwa Turystycznego „Beskid Śląski”, przyczyniając się do powstania dwóch pierwszych polskich schronisk turystycznych w Beskidzie Śląskim. Jako ludoznawca gromadził pamiątki związane ze śląską kulturą ludową, które w 1901 r. przekazał powołanemu przez siebie polskiemu Towarzystwu Ludoznawczemu w Cieszynie. Opublikował kilka prac poświęconych przeszłości Śląska Cieszyńskiego. Był prezesem Związku Kapłanów Śląska Cieszyńskiego „Unitas”, kanonikiem honorowym kapituły sandomierskiej i katowickiej, prałatem.

Ks. Londzin był skromny, pełen dobroci dla ludzi. Miał szczodrą rękę dla potrzebujących, szczególnie pomagał ubogiej kształcącej się młodzieży. Nie pozostawił po sobie żadnego majątku. Zakończył życie jako człowiek biedny, ale wielki duchem

 

Ks. Józef Londzin zmarł 21.04.1929 r. w Cieszynie. Spoczął na miejscowym cmentarzu w Alei Zasłużonych.