KATOLICY.EU

Ks. Jan Świderski, administrator apostolski diecezji kamienieckiej.

 

Jan Świderski ur. się 27.12.1888 r. w Bałcie na Podolu. Po skończeniu szkoły średniej w Odessie, wstąpił w 1906 r. do wyższego seminarium duchownego w Żytomierzu. W 1910 r. został skierowany na studia w Akademii Duchownej w Petersburgu, których jednak nie ukończył, z powodu słabego zdrowia. W 1912 r. otrzymał w Żytomierzu święcenia kapłańskie.

Ks. Świderski podjął posługę duszpasterską jako wikariusz w Żmerynce. W 1918 r. był katechetą w Płoskirowie. Dwa lata później został mianowany proboszczem ad interim parafii Zińkowce. W 1920 r. bp Piotr Mańkowski, ordynariusz diecezji kamienieckiej, mianował go p.o. wikariuszem generalnym. W tym charakterze dwukrotnie nielegalnie udawał się do Polski w celu konsultacji z ordynariuszem nim w sprawach zarządzania diecezją w nowej sytuacji, jaka wówczas powstała. Od 1921 r. do 1929 r. był proboszczem w Barze i opiekował się okolicznymi parafiami pozbawionymi duszpasterzy.

30.08.1922 r. ks. Świderski został aresztowany w drodze w kierunku Zbrucza. Następnie zbity kolbami i odarty z ubrania trafił do więzienia w Kamieńcu Podolskim. Zwolniony powrócił do pracy duszpasterskiej. Wiosną 1926 r. mianowany został przez przybyłego do Kijowa delegata papieskiego, bpa Michela d'Herbigny'ego, administratorem apostolskim diecezji kamienieckiej, niezależnym od ordynariusza, bpa Mańkowskiego, przebywającego w Polsce. W 1927 r. z okazji 10-lecia rewolucji bolszewickiej skierował razem z ks. Kazimierzem Naskręckim, administratorem apostolskim diecezji żytomierskiej, list, powstały na skutek nacisków i szantażu ze strony GPU wobec obu administratorów oraz stworzonej pod presją tzw. grupy inicjatywnej duchowieństwa katolickiego na Podolu, składającej się z kilku księży uwolnionych w tym celu z więzienia i później ponownie aresztowanych. Po niemal dwóch miesiącach list ten został w całkowicie innej formie, zredagowanej przez GPU, ogłoszony na Ukrainie przez gazetę: „Wisti" a w Moskwie przez „Izwiestija" i „Prawdę". O jego sfałszowaniu zawiadomił przez zaufanego posłańca administratora apostolskiego w Moskwie, bpa Pie-Éugène Neveu, pisząc, że „wymuszony przez podstęp, groźby i obietnice list, nie jest tym, który został podpisany”. Sfałszowana wersja listu wyrażała uznanie i wdzięczność dla władzy sowieckich za wolność religijną i kulturalną, jaką otrzymała ludność polska w ZSSR. Zawierała także samokrytyczne przyznanie się do antysowieckiej działalności politycznej duchowieństwa polskiego na Ukrainie, co było następnie wykorzystywane jako uzasadnienie represji i aresztowań. Autentyczny tekst w języku polskim został przesłany do Polski.

18.01.1930 r. ks. Świderski został aresztowany w Barze na Podolu. 1.02.1930 r. trafił do więzienia w Kijowie, skąd następnie przewieziono go do więzienia w Charkowie. Tu,  po grupowym procesie kilkunastu księży polskich z Ukrainy, został 27.06.1930 przez trojkę przy Kolegium OGPU USSR skazany na karę śmierci przez rozstrzelanie, z zamianą na 10 lat łagrów i 5 lat pozbawienia praw obywatelskich.

16.02.1932 r. ks. Świderski został skierowany do „politizolatora w Jarosławlu n. Wołgą. Bp Mańkowski w liście z 16.07.1930 zwrócił się z prośbą do prymasa Polski kard. Augusta Hlonda o interwencję w polskim MSZ, by na listę wymiany więźniów wciągnięto także obydwu administratorów apostolskich: Świderskiego i Naskręckiego. Prymas obiecał spełnić tę prośbę. Dzięki ostatniej wymianie więźniów politycznej między Polską a ZSSR, która miała miejsce 15.09.1932 r., znalazł się w Polsce i podjął pracę w diecezji łuckiej.

Ks. Świderski był kolejno rektorem kościoła św. Józefa i katechetą w Dubnie, rektorem kościoła św. Ignacego i katechetą w Krzemieńcu, a następnie proboszczem i dziekanem w Sarnach. W 1939 r. udał się do Warszawy, gdzie przebywał podczas okupacji niemieckiej. W 1944 r. przybył na teren diecezji włocławskiej i 9.04.1945 r. rozpoczął tam pracę jako proboszcz i dziekan w Zagórowce. W 1950 r. został administratorem parafii w Sempolnie. 15.04.1959 r. objął parafię w Kościelcu Kolskim.

 

Ks. Jan Świderski zm. 18.10.1959 r. w Kościelcu Kolskim. Na prośbę parafian z Sempolna zwłoki zmarłego zostały pogrzebane na tamtejszym cmentarzu parafialnym.