KATOLICY.EU

Ks. Zygmunt Kwaśniewski , duszpasterz Polaków w ZSRR.

 

         Zygmunt Kwaśniewski ur. się w 1877 r. w Kijowie. Czując głos Bożego powołania podjął naukę w seminarium duchownym w Żytomierzu. W 1909 r. przyjął święcenia kapłańskie. Następnie został wikariuszem w parafii św. Aleksandra w Kijowie. Od 1914 r. pracował jako administrator parafii Bracław i czasowo parafii Samczyńce. Od 1920 pracował w parafii Płoskirów, gdzie pozostał na prośbę parafian, wracając z krótkiego pobytu w Polsce. Wg charakterystyki zawartej w piśmie MSZ z 13.02.1930 dotyczącej okresu sprzed rewolucji bolszewickiej, ks. Kwaśniewski był bardzo energicznym działaczem i organizatorem różnych związków religijnych, cieszącym się wielką popularnością pośród osiadłych tam Mazurów

         Ks. Kwaśniewski został po raz pierwszy aresztowany w 1920 r. Po raz drugi był zatrzymany w 1924 r. 29.12.1926 r. aresztowano go po raz trzeci. Tym razem został oskarżony o pomoc w usiłowaniu nielegalnego przekroczenia granicy z Polską niejakiemu T. T. Czabanowskiemu, ukrywanie go i popieranie szpiegostwa na rzecz Polski. Wg listu konsula polskiego z Kijowa, M. Z. Babińskiego, do prymasa Polski Augusta Hlonda z 21.10.1927 został zwolniony z więzienia 8.10.1927 dla celów politycznych. Zwolnienie najprawdopodobniej poprzedziła jego zgoda, pod wpływem presji, szantażu i fałszywych obietnic, na działania zgodne z żądaniami GPU, mające służyć sowieckim celom propagandowym. Po odzyskaniu wolności był jednym z członków tzw. grupy inicjatywnej duchowieństwa katolickiego na Podolu, jaka powstała tam w 1927 r. pod presją GPU.

         W 1928 r. przeciwko ks. Kwaśniewskiemu toczyło się śledztwo w Płoskirowie, w czasie którego pozostawał na wolności na podstawie pisemnego zobowiązania się do nieopuszczania miejsca zamieszkania. W piśmie z 1.07.1928, zamykającym śledztwo, upołnomocziennyj SO płoskirowskiego okręgowego GPU, Janko, proponował zastosowanie wobec obwinionego Kwaśniewskiego kary administracyjnego zesłania do jednego z północnych krajów ZSSR z wyrokiem na 5 lat. W zakończeniu pisma z wnioskiem tym zgodził się naczelnik SO, Borisow, i potwierdził go naczelnik miejscowego oddziału GPU, Kamiński. Zesłanie w trybie administracyjnym było lżejsze niż zesłanie sądowe, jednak nie zostało ostatecznie zastosowane.

         12.03.1930 r. ks. Kwaśniewski został ponownie aresztowany. 27.06.1930, w procesie w Charkowie grupy księży polskich z Ukrainy otrzymał wyrok: 5 lat łagrów w zawieszeniu oraz pozbawienia praw obywatelskich na 3 lata. Wg relacji jednego z podsądnych, ks. Kazimierza Naskręckiego, jego przemówienie w sądzie było wspaniałym hymnem pochwalnym dla ustroju sowieckiego. Po odbyciu wyroku nie otrzymał zgody na powrót do Płoskirowa. Pozwolono mu jednak na przyjazd do Rostowa, gdzie został duszpasterzem w miejscowym kościele. Dzięki staraniom konsula polskiego z Kijowa władze sowieckie wyraziły zgodę na jego przyjazd do tego miasta. W grudniu 1936 r. objął stanowisko duszpasterza w kościele św. Aleksandra.

         3.09.1937 r. ks. Kwaśniewski został przez agentów NKWD USSR ponownie aresztowany, oskarżony o antysowiecką działalność szpiegowską na korzyść Polski, w porozumieniu jakoby z miejscowym konsulem polskim, Janem Karsza-Siedlewskim. W śledztwie złożył, wg urzędowych akt śledczych, bardzo obszerne zeznania, że do rzekomo stworzonej przez siebie organizacji szpiegowskiej na rzecz Polski wciągnął kilkanaście osób, Polek i Polaków z Kijowa. Zostali oni aresztowani, a większość z nich otrzymała wyroki śmierci i została rozstrzelana. 22.09.1937 r. został, razem z niejakim L. M. Kopańskim, przez OSO przy NKWD ZSSR skazany na karę śmierci.

 

         Ks. Zygmunt Kwaśniewski został rozstrzelany 25.09.1937 r. w Kijowie.